Emoties
Emoties: mooie maar soms ook verduiveld lastige dingen. En de mooie emoties zoals blijdschap, schoonheidservaring, plezier, hoop en gelukzaligheid, die gaan wel lekker, maar die andere: boosheid, je niet serieus genomen voelen, klem zitten, breek me de bek niet open!
Om meer duidelijk te krijgen over emoties en hoe ik daar het best mee om kan gaan, las ik de afgelopen tijd twee boeken: Omarm je emoties van Frederiks met als ondertitel vrij van angst voor je gevoelens en Emotioneel meesterschap van Spaninks met als ondertitel leer negatieve gevoelens omzetten naar positieve emoties.
Wat zeggen de auteurs
De boeken ‘adverteren’ een tegenovergestelde methode om met emoties om te gaan. Emotioneel meesterschap stelt dat je gedachten je emoties bepalen en dat je je moet richten op het aanpakken van je gedachten en zodoende gelukkiger wordt. ‘Omarm je emoties’ redeneert dat je emoties veel sneller gaan dan je gedachten, enerzijds omdat ze voor een groot deel voort komen uit het gedeelte van je hersenen dat heel oud is en primair reageert, anderzijds omdat de emotionele reactie op een situatie een ingesleten patroon volgt. Vanuit deze redenering zou je je emoties moeten verwelkomen in plaats van wegdrukken, omgaan met de angst die dit met zich meebrengt, ze doorvoelen en zo nodig op acteren.
De komende drie weken besteed ik aandacht aan elk boek en vergelijk ik ze. Deze week: Emotioneel meesterschap van Jean-Luc Spaninks.
Emotioneel Meesterschap
De leeservaring van beide boeken was heel verschillend. Het lezen van Emotioneel Meesterschap (150 kleine pagina’s) ging bij mij vooral ‘via het hoofd’. In de eerste hoofdstukken werd flink geredeneerd over wat de waarde van kennis is voor je levensgeluk en hoe emoties ontstaan ‘is een emotie een reactie op een situatie of op jouw perceptie van de situatie’. De conclusie van die hoofdstukken is deze. “Ik ga ervan uit dat ik heb aangetoond dat je emotionele staat bepaald wordt door je gedachten, door je manier van denken. Dit heeft tot gevolg dat je vanaf nu dat je verantwoordelijk bent voor je emotionele staat.”
Hoe werkt het
Om hiertoe te komen gebruikt hij veel voorbeelden van:
- situaties,
- bijbehorende gedachten,
- daaruit volgende emoties en
- daaruit volgend gedrag.
Bijvoorbeeld: Het regent. – Wat een trieste dag. –
Teleurstelling – Bij de pakken neerzitten. Hij stelt vervolgens dat je die kunt
ombuigen naar: Het regent. – Het is tenminste goed voor de plantjes. –
Waardering – Je doet klusjes in huis.
Er wordt verder ingegaan op waar gedachten vandaan komen (conditionering,
geleerd in je jeugd, onverwerkte oude emoties) en wat positief denken nu
precies is (een gedachte met een positieve emotionele reactie –en dat is wat
anders dan een wensgedachte). Er wordt verteld over het verwerken van oude
emoties en in de laatste hoofdstukken wordt een methode uit de doeken gedaan om
aan de slag te gaan.
Deze bestaat uit:
- het diagnosticeren van je emotionele staat
- het accepteren van je emotionele reactie
- het verwerken van oude emoties door nieuwe, beter voelende gedachtes
Het diagnosticeren van je emotionele staat gaat met de
formule: situatie + je gedachte erover = je emotie. Bijvoorbeeld: iemand is aan
het bumperkleven + wat een asociale eikel = woede. Het accepteren van je
emotionele reactie gaat zowel over het accepteren van de emotie zelf als het
jezelf vertellen dat die komt door aangeleerde gedachtes, die zijn niet waar en
kan ik loslaten.
Het verwerken betreft het verwerven van nieuwe gedachtes zoals: ‘Ik weet dat
mijn gedachten geconditioneerd zijn en negatief’, ’Zijn actie is niet
persoonlijk tegen mij gericht’, Ik ben niet minder man als ik gewoon opzij ga’.
Werkt het?
Toen ik het boek las, was ik blij met een hands-on benadering. Het gaf me het gevoel dat ik al de nare momenten waarin ik vervelende dingen voelde of niet eens precies wist wat ik voelde onder controle kon brengen. Dat gaf me hoop en kracht. Later merkte ik eigenlijk dat het ondoenlijk was om het in de praktijk te brengen tenzij je er enkele weken volledig aan gecommitteerd bent en steeds je dagelijkse bezigheden pauzeert wanneer een negatieve emotie zich voor doet. En dat wilde ik niet, ik had andere prioriteiten. Daarnaast begon ik er gaandeweg ook aan te twijfelen of het wel helemaal klopte. Niet álle emoties zijn volgens mij afkomstig vanuit gedachtes en oude aannames. En ik twijfelde eraan of ‘meer controle’, ik ben al een beetje een control-freak, mij gelukkiger zou maken. Controle houden levert fysieke en mentale spanning op, merkte ik.
Wat is er nog meer
Enige tijd later ontdekte ik het boek Omarm je emoties. Daarin wordt een heel andere methode gehanteerd om om te gaan met (negatieve) emoties. Daarover in mijn volgende blog meer…..
